Rufus Wainwright: breder dan popmuziek

18 januari 2017

Je valt er als een blok voor of je vindt er geen moer aan: Rufus Wainwright. In het Parkstad Theater van Heerlen kwam gisteravond een eind aan een tiendelige concertreeks van de Canadees-Amerikaanse zanger met Amsterdam Sinfonietta. Vlees noch vis, zo viel vooraf te vrezen. Weinig overtreft immers de karakterloosheid van een avond waarbij naast Giuseppe Verdi en Jean-Philippe Rameau ook Irving Berlin, Jacques Brel, Lhasa de Sela, Leonard Cohen en Joni Mitchell op het programma staan. Onder de titel Breder dan klassiek verblufte deze gelegenheidscombinatie echter met een memorabel optreden dat een geheel eigen signatuur droeg en geniaal bleek in al zijn glorieuze imperfectie.

Neem alleen al zijn zang. Rufus Wainwright raakt geen toon, maar schmiert er telkens naartoe. Zijn vibrato is evenmin iets waar iedere purist van het klassieke genre even warm voor loopt. En wat te denken van het lichtelijk krassende geluid dat zijn stem soms maakt. Om over zijn dictie in het Italiaans maar te zwijgen. Kortom, als klassiek zanger is hij kansloos. En toch wordt het hart geraakt, juist dankzij die tekortkomingen, zo lijkt het wel. Ook als hij een paar keer stuntelt op akoestische gitaar, zijn haar hem telkens voor zijn ogen valt en hij achter de piano de tekst kwijt raakt. Rufus Wainwright kon gewoon niets verkeerd doen.

De hele muzikale familie kwam voorbij: vader Loudon Wainwright lll, moeder Kate McGarrigle, zus Martha Wainwright en tante Anne Wainwright. Maar ook nummers uit zijn negen albums tellende oeuvre trokken langs. Het bonte repertoire voor het twee uur durende concert was door liefst vier arrangeurs bewerkt. De orkestratie pakte vaak heel geslaagd uit, bijvoorbeeld in de bewerking van het fenomenale How Deep Is the Ocean van Irving Berlin, maar miste ook weleens de portee, zoals in het geval van opener All I Want van de onnavolgbare Joni Mitchell. Zijn vertolking van Leonard Cohen’s Hallelujah zet overigens alle andere uitvoeringen in de schaduw.

Rufus Wainwright was mededeelzaam. Hij sprak over zijn familiebanden met Peter Stuyvesant, zijn kekke Kenzo-pantalon, zijn haar, zijn reisplannen, zijn komende optredens en over het feit dat hij zich dood schaamt voor de nieuwe Amerikaanse president. Ook nam hij uitgebreid de gelegenheid te baat om het 22-koppige strijkorkest en de hele entourage te bedanken. Het was een sympathieke muzikale ontmoeting, waarbij je na afloop niet wist of je nu getuige was van een popconcert of een klassiek optreden. Het was wat het was.